Paranoyak Kişilik Bozukluğu

Paranoyak Kişilik Bozukluğu Nedir ?

Paranoyak kişilik bozukluğu, bir tür eksantrik kişilik bozukluğudur. Eksantrik kişilik bozukluğu, kişinin davranışının başkalarına tuhaf veya sıra dışı görünebileceği anlamına gelir. Paranoyak kişilik bozukluğu davranışı olan bir birey, diğer insanlardan çok şüphelidir. Başkalarının güdülerine güvenmez ve başkalarının kendisine zarar vermek istediğine inanır. Bu durumun ek nitelikleri, diğerlerine güvenmeye isteksiz davranmak, kin taşımak ve yorumlarının veya olaylarının en masum şeklinde bile aşağılayıcı veya tehdit edici alt metinlerin bulunmasıdır.  Paranoyak Kişilik Bozukluğu olan bir kişi öfke ve başkalarına karşı düşman hissetmek gibi ani davranışlarda bulunabilir.

Paranoyak Kişilik Bozukluğu genellikle erken yetişkinlikte ve erkeklerde daha sık görülür.

Paranoyak Kişilik Bozukluğu tedavisi zor olabilir çünkü Paranoyak Kişilik Bozukluğu olan kişiler başkalarının şiddetli şüphe ve güvensizliğine sahiptir. Bir ruh sağlığı uzmanı, hastayla güven oluşturmalıdır. Bu güven, hastanın profesyonellere güvenmesini sağlar ve bir bozukluğa sahip olduğunu kabul eder.

Paranoyak Kişilik Bozukluğunun Belirtileri

Sıklıkla, paranoyak kişilik bozukluğu olan kişiler davranışlarının anormal olduğuna inanmazlar. Paranoyak Kişilik Bozukluğu olan bir kişinin başkalarından şüphelenmesi tamamen rasyonel görünebilir. Ancak, etraftakiler bu güvensizliğin haksız ve saldırgan olduğuna inanabilirler. Bu kişi, düşmanca veya inatçı bir şekilde davranabilir. Sık sık alaycı olabilirler.

Paranoyak Kişilik Bozukluğu taşıyan birey başka koşullara da sahip olabilir. Örneğin, depresyon ve kaygı kişinin ruh halini etkileyebilir. Mod değişiklikleri, kişinin paranoyak ve izole hissetme olasılığını artırabilir.

Diğer belirtiler şunlardır:

Başkalarının gizli güdülere sahip olduklarına ya da onlara zarar vermeye niyetli olduğuna inanmak

Başkalarının sadakatinden şüphe duymak

Eleştiriye karşı aşırı duyarlı olmak

Başkalarıyla çalışmakta sorun yaşamak

Öfkeli ve düşmanca tavırlarda fevri olmak

Müstakil veya sosyal olarak izole olmak

Tartışmacı ve savunmacı olmak

Kendi sorunlarını görmekte zorlanmak

Hastalığın bazı semptomları diğer bozuklukların semptomlarına benzer olabilir. Şizofreni ve sınırda kişilik bozukluğu , Paranoyak Kişilik Bozukluğuna benzer semptomları olan iki bozukluktur. Bu bozuklukları açıkça teşhis etmek zor olabilir.

Paranoyak Kişilik Bozukluğunun Teşhisi

Doktorunuz size semptomlarınızı ve geçmişinizi sorar. Ayrıca sahip olabileceğiniz diğer sağlık koşullarını aramak için fiziksel bir değerlendirme yapacaktır. Doktorunuz sizi daha fazla test için bir psikiyatrist, psikolog veya başka bir ruh sağlığı uzmanına gönderebilir.

Ruh sağlığı uzmanı kapsamlı bir değerlendirme yapacaktır. Çocukluğunuz, okulunuz, işiniz ve ilişkileriniz hakkında sorular sorabilirler. Hayal ettiğiniz bir duruma nasıl cevap vereceğinizi de sorabilirler. Bu, belirli durumlara nasıl tepki verebileceğinizi ölçmek içindir. Ruh sağlığı uzmanı daha sonra tanı koyacaktır ve bir tedavi planı oluşturacaktır.

Paranoyak Kişilik Bozukluğunun Nedenleri

Paranoyak kişilik bozukluğunun nedeni bilinmemektedir. Bununla birlikte, araştırmacılar biyolojik ve çevresel faktörlerin bir kombinasyonunun paranoyak kişilik bozukluğuna yol açabileceğine inanmaktadır.

Bozukluk şizofreni ve sanrılı bozukluk öyküsü olan ailelerde daha sık görülür . Erken çocukluk travması katkıda bulunan bir faktör olabilir.

Paranoyak Kişilik Bozukluğunun Tedavisi

Paranoyak Kişilik Bozukluğu tedavisi çok başarılı olabilir. Bununla birlikte, bu durumdaki çoğu birey tedaviyi kabul etmekte zorlanmaktadır. Paranoyak Kişilik Bozukluğu olan biri semptomlarını gereksiz görmez. Bir birey tedaviyi kabul etmeye istekli ise, konuşma terapisi veya psikoterapi yararlıdır. Bu yöntemler:

Bireye bozukluğun üstesinden nasıl geleceğini öğretmek

Sosyal durumlarda başkalarıyla nasıl iletişim kuracağını öğretmek

Paranoya hislerini azaltmaya yardım etmek gibi başa çıkma şekilleri öğretecektir.

Özellikle Paranoyak Kişilik Bozukluğu olan kişilerde depresyon veya anksiyete bozukluğu gibi başka ilgili rahatsızlıklar varsa, ilaçlar da yardımcı olabilir. İlaçlar şunları içerebilir:

Antidepresanlar
Benzodiazepinler
Antipsikotikler

İlacı konuşma terapisi veya psikoterapi ile birleştirmek çok başarılı olabilir.