Benzodiozepin ile İlgili Bozukluklar

Benzodiazepinler Nelerdir?

Her bağımlılık yapan ilacın farklı etkileri olsa da, genel olarak beynin ‘sinir sisteminde uzun süren değişikliklere neden olurlar ve aynı şekilde bağımlılık yaratırlar. Bir kullanıcı benzodiazepin aldığında, dopamin ve norepinefrin gibi doğal kimyasallar üreten denge seviyelerini değiştirirler. Zamanla, beyin fiziksel olarak bu kimyasalları kendi başına üretemeyeceği duruma alışır, benzodiozepin ile ilgili bozukluklar oluşur ve normal hissetmek için ilaçlara bağımlı hale gelir.

Benzodiazepinler, kullanıcıya yoğun bir kriz ve rahatsızlık vermediği için eroin veya kokain gibi diğer bağımlılık yapıcı maddelerden farklıdır. Bunun yerine, etkiler genellikle daha yavaş bir şekilde ortaya çıkar ve kullanıcıya uzun saatler sürecek sakinlik verir. Herhangi bir ilaç gibi, ne kadar çok alırsanız, duyumlar o kadar güçlü olur. Ancak, diğer ilaçlardan farklı olarak, benzodiazepinler düşük seviyeli, işlevsellik bağımlılıklarının temelini oluşturabilir, ki bu durum kullanıcının beynindeki kimyasal seviyelerini yüksek tutmak için sürekli ilacı kullanmasını sağlar .

Benzodiazepin ilaçlarına bağımlılığı oldukça yaygındır. Bu ilaçları meşru tıbbi şartlar için reçeteleyen birçok kişi istem dışı olarak kötüye kullanacak ve benzodiozepin ile ilgili bozukluklar geliştirmeye devam edecektir. İyi haber şu ki benzodiazepin tedavisi mevcuttur. Bununla birlikte, tıbbi gözetim olmaksızın benzodiozepin ile ilgili bozukluklardan kurtulmayı denememek çok önemlidir. Çünkü son derece tehlikeli olabilir.

Benzodiazepinler – bazen ‘Benzos’ olarak adlandırılır – anksiyete, uykusuzluk ve panik bozukluğu gibi akıl sağlığı bozukluklarının kısa süreli tedavisi için doktorlarca reçete edilen psikoaktif bir ilaç sınıfıdır. En yaygın türleri Diazepam (Valium), Lorazepam ve Alprazolam’dır.

Nonbenzodiazepinler – veya Z ilaçları – Benzodiazepinler gibi hemen hemen aynı etkilere, risklere ve yan etkilere sahip ancak farklı içerikler içeren psikoaktif ilaçlardır. En yaygın nonbenzodiazepin tipleri Zopiclone ve Zaleplon’dur.

Bu yazı için Benzos ve Z ilaçları toplu olarak benzodiazepinler olarak anılacaktır.

Benzodiazepinler Nasıl Çalışır?

Benzodiazepin kullanarak yaşayan herkes bu ilaçların akıl ve vücut üzerinde sahip oldukları ciddi etkilerin farkında olacaktır. İlaçlar, beynin hemen hemen her yerinde etkili olacak şekilde tasarlanmıştır – bu yüzden anti-anksiyete ilaçları kadar etkilidirler. Ama aynı zamanda bırakmaları çok zor olabilir.

Benzodiazepinler, beynin işlevini tam anlamıyla yavaşlatarak çalışır.

Bunu, GABA veya gama-amino-butirik asit olarak adlandırılan beyinde belirli bir kimyasalın eylemlerini geliştirerek yaparlar. GABA beynimizin doğal sakinleştirme mekanizmasının çok önemli bir parçasıdır – beyin hücresinden diğer beyin hücrelerine yavaşlama veya tamamen durma mesajları gönderir. Normalde, yüksek stres dönemlerinde kullanılır ve anksiyete ile mücadele ederken normal hayatımıza devam etmemize izin veren bir düzlem olarak hareket eder. Fakat GABA seviyeleri, Benzodiazepinler tarafından yapay olarak artırıldığında, sözcüklerin keskinleşmesinden  kesintilere kadar çeşitli etkilere yol açabilir.

GABA’nın etkilerinden biri, serotonin ve norepinefrin gibi önemli doğal ‘denge’ kimyasallarının baskılanmasıdır. Bu da, dopamin denilen bir kimyasalın artan salınımına neden olur ve sakinlik ve tatmin edici duygulara neden olur. Bununla birlikte, uzun bir süre benzodiazepinler kullanıldığında, beyin doğal olarak ürettiği bu nörotransmitterlerin miktarını azaltarak yanıt verir ve normal hissetmek için ilaçların sürekli alınması gereken benzodiozepin ile ilgili bozukluklar gelişir.

Benzodiazepin ile İlgili Bozukluklar ve Nedenleri

Benzodiazepinlerin reçete edildiği her bireyde benzodiozepin ile ilgili bozukluklar meydana gelmez, ancak bu durumu yaşayanların çeşitli nedenleri vardır. Bazı bireylerin diğerlerine göre daha fazla bağımlılığa yatkın olmaları ve aile öyküsünün önemli bir katkıda bulunmasından ötürü oluşur, ancak başka nedenler de vardır.

Gerçek şu ki benzodiazepin kötüye kullanımının tek bir nedeni yoktur. Bununla birlikte, bir kişinin kendi ilacını kötüye kullanma olasılığını artıran risk faktörleri vardır. Aile öyküsü ve genetiği bir rol oynamasına rağmen, bazı çevresel faktörler de benzodiazepin kötüye kullanımının nedeni olabilir:

Akran Baskısı

Çevremizdeki herkesin kullandığı bir maddeden uzak kalmak bazen zor olabilir.

İşsizlik

İşsiz bireyler kendilerini daha iyi hissetmek için bu tarz yollara başvurmuş olabilirler.

İlişkilerde Sorunlar

Benzodiazepin ile ilgili bozukluklar geliştirmenin en ciddi nedenlerinden biri sorunlu ilişkilerdir. Romantik bir sorunun üstesinden gelemediğimizden dolayı, ruh halimizi iyileştirmek için maddelere yönelmiş olabiliriz.

Kötü Yaşam Kalitesi

İşsizlikte olduğu gibi, yaşam kalitesinin düşük olması, çoğu zaman benzoları içeren ilaçlarla karşı karşıya olduğumuz depresif ruh halleri ve endişe olaylarını da beraberinde getirebilir.

Benzodiazepin Bağımlılığı

Panik bozukluğu, anksiyete ve uykusuzluk gibi durumların tedavisi için benzodiazepinler öngörülse de, çoğu tıp uzmanı tarafından kısa süreli kullanım için reçete edilmeleri sadece yüksek müdahale potansiyeli nedeniyle tavsiye edilmektedir.

Bu ilaçların beyni etkileyebilmesinden dolayı, bir tolerans gelişmesi eğilimi vardır. Bu tolerans geliştiğinde, 0ilaca ilk başladığınız zamana kıyasla, git gide daha az rahatlama elde edebileceğiniz  anlamına gelir.

Belirli bir rahatlama seviyesine ulaşmak için benzodiazepin tüketiminizi artırırsanız da bu kez benzodiozepin ile ilgili bozukluklar gelişmeye başlar. Yani bağımlı olarak yoksunluk semptomlarına da başlayabilirsiniz. Benzodiazepin kötüye kullanımı, fiziksel bağımlılık geliştikten sonra yoğunlaşmaya eğilimlidir ve bu genellikle algılanan zevkli duygular elde etmekten ziyade ilacı almamaktan dolayı oluşan yoksunluk belirtilerinden kurtulma ihtiyacından kaynaklanır.

Bununla ilgili bilmeniz gereken şey, benzodiazepin bağımlılığının, kasıtlı bağımlılık ile aynı olmamasıdır. Kasıtlı bağımlılık, uyuşturucu ve ilaç arama davranışının olumsuz yan etkilere neden olabileceğini bile bile kullanmaktır ve  kompulsiyona neden olur. İlaç tam olarak reçete edildiği zaman bile, uzun süreli benzodiazepin kullanımı ile fiziksel bağımlılık ortaya çıkabilir.

Benzodiazepinlerin Kısa Vadeli Etkileri

Yüksek dozlarda benzodiazepinlerin neden olduğu semptomlar şunlardır:

Uyuşukluk, karışıklık, baş dönmesi, bulanık görüş, zayıflık, konuşma bozukluğu, koordinasyon eksikliği, zorlayıcı solunum, koma

Benzodiazepinlerin Uzun Dönem Etkileri

Benzodiazepin kötüye kullanımının uzun vadeli belirtileri şunlardır:

Kaygı
Uykusuzluk hastalığı
Anoreksi
Baş ağrısı
Zayıflık

Benzodiazepinler tarafından meydana getirilen kaygı, farklı şekillerde kendini gösterebilir, ancak en sık görülen semptomlar panik atak ve agorafobidir. Bağımlılar ayrıca benzodiazepinler ve aldıkları dozla ilgili bir ilişki geliştirebilirler.

Benzodiazepin kullanımının uzun süreli etkileri arasında anksiyete, hafıza bozukluğu, depresyon ve duygusal küntleşme, azaltılmış tahammül mekanizmaları yer almaktadır.

Benzodiazepin İkamesi

Benzodiazepin kullanımı, kötüye kullanım potansiyeli nedeniyle, birçok tıp uzmanı tarafından, özellikle duygudurum bozuklukları ve madde kullanım bozuklukları gibi rahatsızlıklardan şikayet eden hastalar için önerilmez.

Yukarıda değinildiği gibi, benzodiazepinler kısa süreli tedavi için tasarlanmıştır, ancak uzun süreli kullanım için hastalara bu ilacı reçete eden bir çok doktor da vardır. Bu açıkça fiziksel ve psikolojik bağımlılık riskini artırır.

Benzodiazepinlere bağımlılık geliştirmek için devam edenler, ilacı bırakmaya çalıştıklarında neredeyse tamamen yoksunluk belirtileri çekeceklerdir.

Bir benzodiazepin sübstitüsyonu kullanıldığında, kullanılan ilaç bir antagonist veya bloke edici etkiye sahip olmalıdır. Yavaş başlangıçlı ve klonazepam gibi uzun etkili olan ilaçların, lormetazepam gibi benzodiazepinler için ideal ikameler olduğuna inanılmaktadır.

Benzodiazepinlerin Tehlikeleri

En yaygın olarak, reçete edilen ilaç Diazepam veya Valium’dur ve anksiyete, uykusuzluk veya diğer akut psikolojik bozuklukların tedavisi için verilir. Her zaman, hastaya sadece 2-4 haftalık kısa süreli kullanım için verilir.

ilk başta, yardımcı olabilir. Anksiyete, azalabilir ve geceleri yattığında uyku daha kolay olabilir ancak uzun süre kullanımı uygun değildir.